BAUCAU, 25 Agostu 2026 – Governu Timor-Leste liu husi Diresaun Nasionál Alterasaun Klimátika, Ministériu Turizmu no Ambiente, hamutuk ho World Vision Timor-Leste no nia konsórsiu, hahú sosializa Projetu GEF ba komunidade no autoridade iha Bacia Hidrográfika Dasidara ne’ebé kobre Munisípiu Baucau no Lautém.

Atividade Sosializasaun no Konsultasaun ne’e ofisialmente loke husi Sekretáriu Munisipál PIDI Munisípiu Baucau Sr. Eduardo Filipe Ximenes, iha loron Sesta, 22/08/26, iha Salaun Costa Motor, Tirilolo Baucau.

Iha nia diskursu, Sekretáriu Munisipál PIDI hato’o agradese ba Governu Timor-Leste no ba parseiru sira ne’ebé apoiu implementasaun projetu ho títulu: _“Adapting to Climate Change and Enabling Sustainable Land Management through Productive Rural Communities in Timor-Leste”.

Projetu ne’e hetan apoiu fundus hosi Global Environment Facility – GEF no implementa hamutuk ho World Vision Timor-Leste no nia konsórsiu: Fundasaun Carbon Offset Timor – F-COTI, Grupo – Sistema Informasaun Jeográfika – G-SIG, no Fundasaun Hafoun Timor-Lorosa’e – FHTL, inklui ONG nasionál Haburas.

Tuir Sr. Eduardo, projetu ida-ne’e nia objetivu prinsipál mak atu hametin jestaun bacia hidrográfika ne’ebé resiliente no sustentável ba mudansa klimátika. Liuhosi dezenvolvimentu Planu Dezenvolvimentu Integradu Bacia Hidrográfika Resiliente ba Klima, projetu ne’e sei kontribui atu responde ba risku klimátiku sira, degradasaun ambientál no vulnerabilidade komunidade sira iha Bacia Hidrográfika Dasidara.

Bacia Hidrográfika Dasidara kobre área iha munisípiu rua, mak Baucau no Lautém, ho target iha *suku 10* mak: Defawasi, Lavateri, Uacala, Atelari, Saelari, Sagadate, Euquisi, Ililai, Afabubu no Wairoque.

Atividade ne’e partisipa mós husi Diretór Jerál Ambiente, Reprezentante Diretór Jerál Ordenamentu Teritóriu, Diretór Nasionál Alterasaun Klimátika, Prezidente Autoridade Munisípiu Lautém, Administrador Postu Administrativu Baguia, Laga, Luro no Lautém, Diretór Servisu Munisipál sira, no Xefe Suku sira husi área alvu.

Iha oportunidade ne’e, Sekretáriu Munisipál husu ba Administradór Postu Administrativu sira, Xefe Suku sira no diresaun munisipál relevante sira atu kontinua hametin servisu hamutuk no kolaborasaun.

_”Kooperasaun ida-ne’e importante tebes atu garante implementasaun projetu bele la’o ho efetivu no susesu tuir planu ne’ebé estabelese ona,”_ nia hateten.

Nia subliña tan katak tanba mudansa klimátika mak dezafiu global ida ne’ebé afeta ita hotu, presiza duni kompromisu no partisipasaun hosi parte hotu-hotu atu proteje ambiente, aumenta seguransa bee, no promove dezenvolvimentu sustentável ba komunidade sira iha munisípiu rua ne’e.

Projetu GEF ne’e sei serbisu hamutuk mós ho *Servisu Munisipál Água, Saneamentu no Ambiente – SMASA*, governu munisípiu sira, no organizasaun sosiedade sivíl sira atu promove aprosimasaun integradu kona-ba seguransa bee, jestaun rekursu naturál no resilénsia komunidade hasoru impaktu mudansa klimátika.

Media Gabinete PAM Baucau

© 2026 Autoridade Munisípiu Baucau